Region

Liwonia to głównie rolniczy region w północno-wschodniej Łotwie – 34% tego terytorium to pola uprawne, a 56% to lasy. Jedna piąta wszystkich łotewskich gospodarstw rolnych znajduje się w Liwonii i mają one średnio powierzchni ę31 ha (która jest nieco większa niż średnia krajowa 29 ha). Gospodarstwa w Liwonii specjalizują się w mlecznych krowach, owcach, zbożach, owocach i warzywach.

Liwonia została wybrana w celu zbadania procesu wdrażania innowacji w biologicznych (niechemicznych) technikach ochrony upraw, z racji tego, że jest to region który ma najwyższy udział gospodarstw ekologicznych na Łotwie (7,5% w porównaniu do średniej krajowej wynoszącej 5,3%) i znajduje się w nim kilka pionierskich gospodarstw ekologicznych założonych na Łotwie po dekolektywizacji rolnictwa na początku lat 90.

Punkt ciężkości badań

Sektor rolnictwa ekologicznego na Łotwie szybko się rozwija, będąc stymulowanym popytem konsumentów i dotacjami rządowymi. Jednak wiedza rolników na temat biologicznych metod ochrony roślin oraz ich zastosowania pozostaje w dalszym ciągu ograniczona.

W studium przypadku zbadano rolę doradztwa rolnego we wdrażaniu innowacyjnych technik, takich jak ukierunkowane wykorzystywanie naturalnych drapieżników szkodników (np. biedronek i pasożytniczych błonówek do zwalczania mszyc), poprzez zapewnianie specjalnych schronień dla pożytecznych owadów („domy dla owadów”) oraz wykorzystanie ekstraktów roślinnych. W studium przypadku zbadano rolę doradców w podejmowaniu decyzji przez rolników na różnych etapach wdrażania innowacji, począwszy od podnoszenia świadomości po ocenę i wdrożenie innowacji.

Pełny raport (w języku angielskim) znajduje się tutaj

Partner i osoba kontaktowa

Baltic Studies Centre

Emīls Ķīlis, emils.kilis@gmail.com

Zdobyta wiedza

1. Rolnicy w regionie mieli zróżnicowane i często niejasne podejście wobec biologicznych technik kontrolowania upraw. Dostępne metody były ogólnie postrzegane i akceptowane (bez kwestionowania) jako bardziej tradycyjne, naturalne i lepsze dla środowiska i zdrowia, przy jednoczesnym ignorowaniu zagrożeń związanych z nadmiernym stosowaniem niektórych metod (zwłaszcza niektórych ekstraktów roślinnych i owadów drapieżnych). Te bezkrytycznie przyjmowane poglądy miały wpływ na procesy decyzyjne wśród rolników oraz na to, czy szukali porady odnośnie zastosowania nowych technik.
2. Podstawowa wiedza specjalistyczna na temat biologicznych metod ochrony roślin w regionie obejmowała połączenie tradycyjnej/lokalnej wiedzy przekazywanej przez wcześniejsze pokolenia rolników z nową wiedzą opartą na badaniach, dostarczaną przez współczesną naukę. Skuteczne stosowanie biologicznych metod ochrony upraw wymaga zatem ciągłej aktualizacji tradycyjnej wiedzy o nowe spostrzeżenia i techniki, tak aby pomóc rolnikom dostosować się do zmieniających się warunków i pomóc im jak najlepiej wykorzystać najnowsze osiągnięcia.
3. Wiele różnych podmiotów udzielało rolnikom porad w zakresie biologicznej ochrony upraw w regionie. Podczas gdy formalne organizacje doradztwa rolnego odgrywały znaczącą rolę, większość usługodawców nie była formalnymi doradcami (np. byli usługodawcami komercyjnymi).
4. Nieformalne kształcenie odegrało znaczącą rolę w rozpowszechnianiu informacji i porad dotyczących biologicznych metod ochrony roślin w regionach. Polegało na nieformalnej wymianie wiedzy między rolnikami (np. z sąsiadującymi rolnikami) bądź z członkami rodziny.
5. Zaobserwowano rosnącą potrzebę, aby niezależna ekspertyza naukowców i doradców była ukierunkowana na wspieranie gospodarstw ekologicznych w przyjmowaniu zasad i praktyk biologicznego zwalczania szkodników. Komercyjni dostawcy często zachęcali do większego/intensywniejszego korzystania ze swoich produktów, niż było to konieczne.