Retro-innowacja w dywersyfikacji produktów mleczarskich
Hiszpania, Nawarra i Kraj Basków

Region
Nawarra i Kraj Basków to dwa małe regiony położone na północy Hiszpanii. W obu regionach produkcja mleka pochodzącego od krów i owiec jest ważna, ale w ciągu ostatnich 10-20 lat zmniejszyła się tu różnorodność produktów mlecznych. Wielu rolników skoncentrowało się na produkcji sera Idiazabal (prasowany ser o gotowanej masie z niepasteryzowanego mleka owczego) lub sprzedaży mleka. W konsekwencji obserwuje się coraz większą tendencję do zapominania o starych przepisach i tracenia dotychczasowej wiedzy o innych rodzajach sera.

Ostatnie kryzysy finansowe, niekorzystne warunki rynkowe i zmieniające się preferencje konsumentów skłoniły lokalnych rolników do innowacji i ponownego wprowadzenia kilku „starych” produktów mlecznych pod nowymi markami i z nowym marketingiem (np. https://izoriabaserria.blogspot.com i http://www.jauregia.net/) Te innowacyjne produkty mają potencjał, aby poprawić opłacalność hodowli owiec i krów w obu regionach, zwłaszcza tam, gdzie idzie to w parze z wprowadzeniem przez gospodarstwo marketingu bezpośredniego (dodającego dalszej wartości). Jednak te nowe możliwości biznesowe powodują również większe obciążenie pracą, wymagają inwestycji i powodują nowe i złożone problemy techniczne i administracyjne dla gospodarstw.
Cel badania
Badanie to skupiło się na dwóch różnych fazach procesów decyzyjnych związanych z retro-innowacją w dywersyfikacji produktów mleczarskich.

W pierwszej fazie szereg zaufanych niewyspecjalizowanych doradców (niekoniecznie związanych z innowacją) zapewniło wsparcie w znalezieniu potencjalnych rozwiązań lub w analizie wykonalności różnych opcji. W tej fazie istotne były również stowarzyszenia i agencje rozwoju obszarów wiejskich.
W drugiej fazie rolnicy poszukiwali konkretnego wsparcia dotyczącego nowych produktów. Za ważne źródła wsparcia na tym etapie uznano ośrodki badań i innowacji zajmujące się żywnością, z kilkoma z nich prowadzącymi projekty zachęcające do większej retro-innowacji w wytwarzaniu lokalnych produktów spożywczych. W Kraju Basków istnieją również organizacje zwane centrami zarządzania, które oferują rolnikom ukierunkowane wsparcie (techniczne, ekonomiczne, związane z podatkami, WPR itp.) w całym procesie decyzyjnym zgodnie z ich specyficznymi potrzebami.
Pełny raport (w języku angielskim) znajduje się tutaj
Partner i osoba kontaktowa

INTIA
Noelia Telletxea, ntelletxea@intiasa.es
Zdobyta wiedza
- Bodźcami, które pchnęły do tej retro-innowacji były: a) potrzeba poszukiwania nowych możliwości biznesowych i rozwiązań różnych problemów w gospodarstwach; b) zapotrzebowanie stałych klientów na nowe produkty oraz; c) zmiana pokoleniowa w gospodarstwie, wynikająca zwłaszcza z przejęcia gospodarstwa rolnego przez synów i córki przychodzącymi z nowymi pomysłami i strategiami itp.
- Retro-innowacje są związane z rodziną, terytorium i tradycją. Nie jest to klasyczna innowacja, ale nadal ma ogromny potencjał jako dochodowa okazja biznesowa, która może pomóc zatrzymać lokalną ludność na obszarach wiejskich. Jednak wiąże się również z wyzwaniami, w tym (między innymi) przestrzeganiem wszystkich przepisów dotyczących higieny i bezpieczeństwa żywności.
- Decyzja dotycząca innowacji to długi proces, który wymaga intensywnej oceny (inwestycje, modyfikacje obiektów, nowe receptury itp.). Jeśli chodzi o doradztwo istnieją dwa kluczowe etapy podejmowania decyzji, co opisano powyżej