Region

Trzy prowincje Flevoland, Zeeland i West-Noord-Brabant w Holandii mają podobne gleby gliniaste i typy gospodarstw. Główne uprawy to ziemniaki, buraki cukrowe, zboża i cebula w gospodarstwach o średniej wielkości 115 hektarów.

Punkt ciężkości badań

Wraz z rosnącymi rozmiarami i ciężarem maszyn rolniczych w trzech regionach nasila się zagęszczanie gleby, a to prowadzi do złej struktury gleby i zmniejszenia plonów. Problem ten jest najgorszy w mokrych sezonach wegetacyjnych, kiedy warunki nie pozwalają rolnikom na wykonywanie prac polowych w optymalnych warunkach. Dlatego niektórzy rolnicy przestawili się na systemy upraw bez uprawy, aby poprawić strukturę gleby.

Niniejsze studium przypadku koncentruje się na roli doradztwa w przyjmowaniu systemów upraw bez orki w celu poprawy jakości gleby. W systemie upraw bezorkowych gleba nie jest naruszana przez orkę i uprawę. Dzięki temu struktura gleby jest lepsza, a życie w niej zdrowsze.

Uprawa bezorkowa jest innowacją, która głęboko wpływa na system rolniczy. Wymaga ona nowego spojrzenia na rolnictwo z nową wiedzą, technikami i maszynami rolniczymi. W Holandii tylko kilku rolników stosuje obecnie techniki uprawy zerowej w celu poprawy struktury gleb gliniastych. Częściej można spotkać podejście stosowane do kontroli erozji gleby na glebach piaszczystych.

Mikro-AKIS rolnika w Holandii składa się głównie z kontaktów z doradcami i innymi rolnikami (w tym sąsiadami i grupami studyjnymi). Dodatkowo, dostawcy lub handlowcy również udzielają porad. Wszyscy rolnicy są zadowoleni ze swojego mikro-AKIS. Jeśli nie są zadowoleni, mogą łatwo zmienić doradcę na innego.

Pełny raport (w języku angielskim) znajduje się tutaj

Partner i osoba kontaktowa

Wageningen Research

Koen Klompe, koen.klompe@wur.nl

Zdobyta wiedza

1. Jeden niezależny doradca specjalizujący się w uprawach bez orki odegrał kluczową rolę w tej innowacji. Obserwowanie i omawianie doświadczeń pionierskich rolników również pomogło zwiększyć zainteresowanie i wpłynęło na decyzję o przyjęciu lub nie tej praktyki. Grupy badawcze również ułatwiły tę wymianę, pozwalając rolnikom zobaczyć, jak inni rolnicy stosują techniki uprawy zerowej.
2. Większość rolników oceniła innowację dość szybko po tym, jak o niej usłyszeli. W przypadku oceny uprawy bez orki większość rolników poważnie zainteresowanych najpierw wypróbowała ją na małej części gospodarstwa. Jeśli spotkała się z pozytywnym odbiorem, rozszerzają ją na resztę gospodarstwa. Podczas oceny rolnicy obserwują poprawiającą się jakość gleby, presję chwastów, wpływ na plony i doświadczają, jak zniszczyć zielony nawóz bez orki. Czasami doradca pomagał w ocenie, ale najczęściej rolnicy ufają własnemu doświadczeniu.
3. Po podjęciu decyzji o przyjęciu praktyki, faza wdrażania trwa kilka lat, ponieważ gleba musi się dostosować do nowego systemu. W tych latach rolnicy uczą się również, jak najlepiej uprawiać glebę, aby nadal uzyskiwać dobre jakościowo plony. Dla większości rolników doradca jest ważny w tym procesie nauki. Ten proces uczenia się nie ma wyraźnego końca, prawie wszyscy adoptujący wspomnieli, że będą kontynuować doskonalenie systemu.
4. Zaobserwowano dość duże zróżnicowanie w roli doradców.  Mimo, że doradcy odgrywają rolę w procesie wdrażania uprawy bezorkowej, to występuje w tej roli pewne zróżnicowanie. Niektórzy rolnicy polegają bardziej na własnej mądrości i wiedzy w poszukiwaniu drogi rozwoju, podczas gdy inni silnie polegają na specjalistycznym doradcy.
5. Doświadczenia innych rolników miały wpływ zarówno na osoby adoptujące, jak i nie adoptujące. Wpływ ten może wspierać lub utrudniać przyjęcie systemu w zależności od tego, jak oceniają oni daną praktykę. To zarówno występowanie zalet i wad praktyki w konkretnych gospodarstwach, jak i wartość nadana tym wynikom wyjaśnia różnicę pomiędzy adoptującymi i nie adoptującymi. Aby zainspirować i wesprzeć większą liczbę rolników w stosowaniu innowacji, dobrze byłoby wspierać rozwój wiedzy na temat uprawy bezorkowej wśród większej liczby doradców i dzielić się pozytywnymi doświadczeniami wśród rolników.